Differences

This shows you the differences between two versions of the page.

--- hulu_kepulangan [2026/01/13 08:41] – [1959] sazli
+++ hulu_kepulangan [2026/01/21 08:15] (kini) – [1959-01-19: Bantuan Pembinaan Semula] sazli
@@ Line 47: / Line 47: @@
 tersebut. Orang2 kampong itu telah di-simpan dalam tahanan buat sementara, dan kemudian-nya di-bebaskan untok menchari kehidupan mereka sendiri. Banyak di-antara mereka itu tinggal dengan saudara mara mereka dan yang lain2nya pula sa-dapat2nya bertungkus lumus berjuang untok hidup. Ada-kah satu perbuatan yang betul mereka itu di-tegah daripada hendak kembali ka-rumah2 dan tanah di-mana mereka telah di-paksa meninggalkan-nya pada masa tujoh tahun yang lalu itu? Kampong2 "burok" yang lain2 telah di-buka sa-mula dengan segala ke-gembiraan; kenapa tidak boleh di-buka sa-mula kampong Jenderam dengan kurniaan yang berlimpah-limpah?"// (Berita Harian, 26 April 1958, Page 4: {{ :akhbar:beritaharian19580426-1-2-63.pdf ||}}[[https://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/digitised/article/beritaharian19580426-1.2.63|"Kampong Jenderam"]]).
-===== 1958-05-01: Bekas Tapak Perkampungan? =====
-{{:gambar:arcintap-5xxb0jy93as18tmsyaeu_layout.jpg?450|AMU00277}} \\
-(NSTP, 1 May 1958: {{ :akhbar:amu00277_klik.pdf ||}}[[https://www.klik.com.my/item/image/8095632/amu00277|"AMU00277"]]).
 ===== 1958-08-04: Fail Kepulangan Warga Jenderam =====
@@ Line 64: / Line 60: @@
 //"A Selangor State Councillor, Raja Mohamed bin Raja Alang, has made 'a last plea' for the return of Jenderam's former residents to the village they were forced to abandon seven years ago. For nearly two years the authorities have been making up and unmaking their minds over Jenderam. This once notorious village was evacuated under the Emergency Regulations in 1951. In March 1956 the Selangor Government announced that the exiles might be allowed to return to their smallholdings, said to be among the richest in the State. A similar assurance was given in the Federal Legislative Council in May. But nothing happened until October whem the State Government summoned the energy to announce a million-dollar plan to re-open the village as soon as this was safe from the security point of view. But once more a curtain of silence descended until in October 1957 the Prime Minister told a delegation that they would be sent back to their homes if the State War Executive Committee had no objection. The S.W.E.C. had none. Then in March the Selangor State Secretary confessed that plans had been delayed because of 'unforeseen technical difficulties.' The technical difficulties turned out be financial. There was a difference of opinion between the State Government and the Federal Government as to who should pay - and how much. The State Government once again hopes to declare Jenderam a residential area in a month's time. This may be no more than another declaration of good intentions, but it is to be hoped that this time the promise will be kept. It is wrong that people who have been kept away from their land and property for over seven years should be teased in this fashion."// (The Straits Times, 2 September 1958, Page 6: {{ :akhbar:straitstimes19580902-1-2-60-2.pdf ||}}[[https://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/digitised/article/straitstimes19580902-1.2.60.2|"Last Plea"]]).
-===== 1958-09: Kepulangan Warga =====
+===== 1958-09: Pembukaan Semula =====
-==== Liputan Akhbar The Straits Times, 16 November 1958 ====
+==== 1958-11-16: Liputan Akhbar The Straits Times ====
 //"A town which died seven years ago is coming back to life today. Its 1,500 people who had been forced to leave in disgrace for non-co-operation with the authorities in the Emergency are now slowly returning from all parts of the Federation with raised heads and new hope. The town is Jenderam in Selangor, about 30 miles from Kuala Lumpur. Once a notorious black spot, it was ordered in 1951 to be sealed under the Emergency Regulations for failing to supply information about terrorist activities in the area. \\
@@ Line 106: / Line 102: @@
  (The Straits Times, 16 November 1958, Page 10: {{ :akhbar:straitstimes19581116-1-2-74.pdf ||}}[[https://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/digitised/article/straitstimes19581116-1.2.74|"A new house coming up..."]]; Gambar yang lebih jelas: NSTP, 7 November 1958: {{ :akhbar:amu00284_klik.pdf ||}}[[https://www.klik.com.my/item/image/8095760/amu00284|"AMU00284"]]).
-==== Liputan Akhbar Berita Harian, 18 November 1958 ====
+==== 1958-11-18: Liputan Akhbar Berita Harian ====
 //"Tujoh tahun dahulu pekan ini ramai dan ma'amor. Tetapi dari sejak itu hihgga baharu2 dia di-tinggalkan tidak di-diami, kerena pendudok2-nya sa-ramai 1,500 orang telah di-pindahkan ka-merata2 cherok di-Tanah Melayu. Hari ini mereka itu dengan penoh insaf akan 'dosa2' mereka tidar bekerjasama dengan Kerajaan di-waktu Dharurat, masing2 pulang ka-tempat kediaman asal. Gembira-nya mereka! Ma'alom-lah 'sireh pulang ka-gagang.' Bandar ini ia-lah Jenderam di-Selangor, lebeh kurang 30 batu dari Kuala Lumpur. Pada satu ke-tika dahulu menjadi kawaSan yang merbahaya dan dalam tahun 1951 pendudok2-nya di-pindahkan keluar. \\
@@ Line 145: / Line 141: @@
 **Kanan**: //"Pendudok2 Jenderam sibok memperbaiki papan2 nama jalan."// (NSTP, 7 November 1958: {{ :akhbar:amu00285_klik.pdf ||}}[[https://www.klik.com.my/item/image/8096028/amu00285|"AMU00285"]]). \\
 **Atas**: Keratan akhbar asal (Berita Harian, 18 November 1958, Page 4: {{ :akhbar:beritaharian19581118-1-2-54.pdf ||}}[[https://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/digitised/article/beritaharian19581118-1.2.54|"PEKAN YG BAHARU INI PENDUDOK2-NYA SIBOK BENAR"]]). \\
+==== 1959-01-19: Bantuan Pembinaan Semula ====
+//"Jenderam, (sa-bu?)ah kampong Me(layu?) di-negeri Sela(ngor?) yang sa-lama de(lapan?) tahun merupa(kan?) 'kampong tinggal' (kera?)na tidak ada pen(dudu?)k2, hari ini ada(lah?) kampong yang (gem?)bira. (Seb?)ab-nya: Tiap2 satu (?) 420 keluarga kam(pong?) tersebut akan me(nerim?)a sa-banyak $250 (darip?)ada Lembaga Lot(eri?) Kebajikan Mashara(kat?). (Jen?)deram dahulu telah di-? kerana pendudok2-nya ? bekerjasama dengan (keraj?)aan dalam usaha2 menamatkan dharurat. Kerajaan Persekutuan sa-malam telah mengumumkan bahawa Lembaga tersebut telah meluluskan pemberian wang sa-banyak $105,000 untok menolong orang2 kampong itu. Ini ada-lah berikutan dengan satu permintaan dari Perdana Menteri, Tengku Abdul Rahman sendiri ka-pada Lembaga itu supaya memberi wang sa-banyak $250 kapada sa-tiap keluarga. Sa-takat ini, hanya 65 keluarga sahaja yang telah kembali ka-kampong itu yang di-buka sa-mula empat bulan lepas. \\
+\\
+**Wang perlu** \\
+\\
+Keluarga2 yang lain, yang berselerak di-seluroh Malaya, sedang di-minta kembali ka-kampong mereka. Pada masa ini, ada sa-banyak 22 buah kedai2 yang di-buat daripada papan dan be-berapa buah rumah atap di-pinggir jalan raya kampong itu dan kebun2 kechil getah sa-luas 1,000 ekar dan sawah padi sa-luas 60 ekar sedang di-kerjakan sa-mula dengan pendudok2-nya menebas lalang dan rumput. Anggota2 Jawatankuasa Kemajuan Kampong itu yang di-temui hari ini, menyatakan kapada Berita Harian bahawa wang ada-lah di-perlukan untok melaksanakan ranchangan kemajuan kampong itu, ia-itu mendirikan sa-buah sekolah baharu, membaiki masjid dan membuka tanah. Menurut mereka, sawah padi tidak boleh di-tanam kerana bekalan ayer kurang sa-kali. Satu ranchangan tali ayer sangat2 di-perlukan. \\
+\\
+**Pencharian** \\
+\\
+Pada masa ini, mata pencharian orang2 kampong itu ada-lah dengan menureh getah sahaja. Setiausaha Kemajuan Kampong, sa-orang pemuda, Inche Abdul Rahman bin Dasar berkata: 'Kami akan memerlukan segala bantuan yang di-berikan oleh kerajaan.' 'Mata pencharian kami sekarang hanya dengan menoreh getah sahaja, tetapi ini tidak-lah boleh di-teruskan hingga bertahun2 kerana pokok2 getah itu banyak yang telah tua. Kami telah meminta bantuan wang untok menanam sa-mula, tetapi kami telah di-beritahu bahawa kami mesti-lah menebas dahulu lalang sa-belum dapat bantuan tersebut. 'Itu tidak-lah boleh kami lakukan kerana kami akan memerlukan bantuan untok menebas lalang itu.' \\
+\\
+Sa-orang ketua kampong, Tuan Haji Abdullah bin Hussein telah merayu kapada kerajaan supaya menolong pendudok2 kampong itu kerana mereka sudah serik di-hukum. Kata-nya: 'Kami telah menderita sa-kali dan sekarang kami mahu bantuan tegas dari kerajaan.' Menteri Besar Selangor, Inche Abdul Jamil bin Abdul Rais telah melawat kampong itu sa-malam. Orang2 Kampong telah keluar beramai2 dan berkumpol di-mesjid untok mendengat nasehat-nya. Inche Jamil telah memberitahu mereka bahawa Kerajaan Selangor telah menguntokkan wang sa-banyak $70,000 untok kemajuan Kampong Jenderam."//
+{{:akhbar:beritaharian19590119-1-2-5-abdrahmandasar.png?200|Tuan Abd. Rahman Dasar}}{{:akhbar:beritaharian19590119-1-2-5-tnhjabdullah.png?140|Tuan Haji Abdullah}} \\
+**Kiri**: //"Tuan Abd. Rahman Dasar"// \\
+**Kanan**: //"Tuan Haji Abdullah"//
+{{:akhbar:beritaharian19590119-1-2-5-kedaikopi.png?380|Kedai kopi di Jenderam}}{{:gambar:arcintap-5xxb0ijlmwh17bh2yaeu_layout.jpg?520|AMU00278}} \\
+**Kiri**: //"Jenderam dahulu merupakan 'Kampong Hantu' tetapi kini ia telah puleh saperti sediakala. Gambar ini menunjokkan sa-kumpulan orang2 kampong berbual di-kedai kopi yang dahulu menjadi tempat bermeshuarat."// \\
+**Kanan**: Gambar lebih jelas (NSTP, 1 January 1959: {{ :akhbar:amu00278_klik.pdf ||}}[[https://www.klik.com.my/item/image/8097230/amu00278|"AMU00278"]]).
+(Sumber: Abdullah Ahmad @ Berita Harian, 19 Januari 1959: {{ :akhbar:beritaharian19590119-1-2-5.pdf ||}}[[https://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/digitised/article/beritaharian19590119-1.2.5|"DAHULU 'KAMPONG TINGGAL' TAPI SEKARANG KEMBALI MERIAH"]]).
 ===== 1958-1960: Gambar-Gambar Selepas Kepulangan Warga =====
@@ Line 152: / Line 172: @@
 **Kanan**: Masjid Jenderam (NSTP, 12 September 1958: {{ :akhbar:dk00233_klik.pdf ||}}[[https://www.klik.com.my/item/image/7319987/dk00233|"DK00233"]]).
-{{:gambar:arcintap-5xxb00dak4iah8lnaeu_layout.jpg?445|AMU00300}}{{:gambar:arcintap-5xxb0jhkbo2e3glyaeu_layout.jpg?230|}} \\
+{{:gambar:arcintap-5xxb00dak4iah8lnaeu_layout.jpg?440|AMU00300}}{{:gambar:arcintap-5xxb0jhkbo2e3glyaeu_layout.jpg?225|}}{{:gambar:arcintap-5xxb0djgfs5pxomcaeu_layout.jpg?225|AMU00280}} \\
 **Kiri**: Pembinaan rumah (NSTP, 12 September 1958: {{ :akhbar:amu00300_klik.pdf ||}}[[https://www.klik.com.my/item/image/8095228/amu00300|"AMU00300"]]). \\
-**Kanan**: Anak kecil turut serta (NSTP, 12 September 1958: {{ :akhbar:amu00279_klik.pdf ||}}[[https://www.klik.com.my/item/image/8097234/amu00279|"AMU00279"]]).
+**Tengah**: Anak kecil (NSTP, 12 September 1958: {{ :akhbar:amu00279_klik.pdf ||}}[[https://www.klik.com.my/item/image/8097234/amu00279|"AMU00279"]]). \\
+**Kanan**: Anak-anak bermain basikal (NSTP, 1 January 1959: {{ :akhbar:amu00280_klik.pdf ||}}[[https://www.klik.com.my/item/image/8095812/amu00280|"AMU00280"]]).
 {{:facebook:108686670_2699149677035298_9191772962727111088_n.jpg?450|Pembersihan Masjid Jenderam (1958)}}{{:facebook:110749670_2698836663733266_7919646523139510498_n.jpg?450|Pembersihan Masjid Jenderam (1958, diwarnakan semula)}} \\
 Gambar pembersihan Masjid Jenderam oleh warga yang baru pulang, sebagaimana yang tersiar dalam laporan-laporan akhbar 16-18 November 1958 (Gambar NSTP: 7 November 1958) di atas (Faizal Zainal @ Facebook Selangor 10, 20 Julai 2020: [[https://www.facebook.com/selangordarulehsan10/posts/catatan-subuh-hari-faham-kaum-muda-jenderamdalam-foto-lama-ini-kelihatan-pendudu/2698836680399931/|"Catatan Subuh Hari : Faham Kaum Muda Jenderam"]]).
-{{:gambar:arcintap-5xxb07bmei81alf6vaeu_layout.jpg?450|AMU00289}} \\
+{{:gambar:arcintap-5xxb07bmei81alf6vaeu_layout.jpg?440|AMU00289}} \\
-(NSTP, 7 November 1958: {{ :akhbar:amu00289_klik.pdf ||}}[[https://www.klik.com.my/item/image/8096024/amu00289|"AMU00289"]]).
+**Kiri**: (NSTP, 7 November 1958: {{ :akhbar:amu00289_klik.pdf ||}}[[https://www.klik.com.my/item/image/8096024/amu00289|"AMU00289"]]).
 ==== 1959-01-19: Sebuah Keluarga di Jenderam Hulu ====
@@ Line 167: / Line 188: @@
 **Kiri**: Sumber gambar asal (NSTP, 19 Januari 1959: {{ :akhbar:amu00283_klik.pdf ||}}[[https://www.klik.com.my/item/image/8096416/amu00283|"AMU00283"]]). \\
 **Kanan**: Gambar diwarnakan semula: //"Kelihatan dalam foto ini sebuah keluarga di kampung Jenderam nampak gembira setelah mendapat kebebasan dan di hantar pulang semula ke kampung halaman mereka, setelah seramai 1,500 penduduk kampung ini telah di asingkan sejak 15 feb.1951 ke kem tahanan di Kluang Johor. Mereka telah dikumpulkan di Balai Polis Bangi dan kemudian di hantar ke Stesen Keretapi Kajang untuk menaiki gebarak khas dan dihantar ke kem tahanan tersebut. Permindahan dan pengasingan ini dilakukan akibat daripada pergerakan dan perbuatan penduduk kampung ini yang memberi pertolongan, perlindungan dan kerjasama kepada pihak Komunis. Malah kampung ini juga telah dijadikan markas utama komunis di kawasan sempadan Selangor - N.Sembilan dalam usaha menyebarkan propaganda komunis di kalangan orang Melayu kerana sememangnya Jenderam ini terkenal sebagai kubu kuat pergerakan kiri Melayu seperti KMM, PKMM, API, AWAS, Barisan Tani di dalam daerah Hulu Langat sejak 1937 lagi. Foto 1959 (diedit & diwarnakan semula) - Fz"// (Faizal Zainal @ Facebook Selangor 10, 10 Mei 2020: [[https://www.facebook.com/selangordarulehsan10/photos/sekilas-sejarah-selangorkelihatan-dalam-foto-ini-sebuah-keluarga-di-kampung-jend/2637733576510242/|"Sekilas Sejarah Selangor"]]).
-==== 1960 ====
 {{:gambar:arcintap-5xxb0c7mc6f10i72maeu_layout.jpg?480|AMU00291}}{{:gambar:arcintap-5xxb02m3ilylrcmcaeu_layout.jpg?420|AMU00299}} \\
@@ Line 198: / Line 217: @@
 **Kiri**: Berdasarkan peta tahun 1962-1963 (Director of National Mapping, Malaysia, 1962: {{ :laman:open_research_malaysia_selangor_kuala_lumpur_series_l7010_sheet_94_1962_1_63_360.pdf ||}}[[http://hdl.handle.net/1885/163825|"Malaysia, Selangor, Kuala Lumpur, Series: L7010, Sheet 94, 1962, 1:63 360"]]; Director of National Mapping, Malaysia, 1963 @ Australian National University: {{ :laman:open_research_malaysia_negri_sembilan_selangor_sepang_series_l7010_sheet_102_1963_1_63_360.pdf ||}}[[http://hdl.handle.net/1885/163817|"Malaysia, Negri Sembilan, Selangor, Sepang, Series: L7010, Sheet 102, 1963, 1:63 360"]]). \\
 **Kanan**: Berdasarkan peta 2025. Kg. Jenderam kini dikenali sebagai "Jenderam Hulu". Kedua-dua Kg. Jalan Bahru dan Kg. Jenderam Hilir adalah sebahagian daripada "Jenderam Hilir" kini ([[https://mapcarta.com/Sungai_Jenderam_W703367584|Mapcarta]]).
+**BERSAMBUNG: [[kemajuan|Kemajuan dan Pembangunan (1960-Kini)]]**.